Đau lưng là gì? Nguyên nhân và cách chữa đau lưng hiệu quả
BỆNH CƠ XƯƠNG KHỚP

Đau lưng là gì? Nguyên nhân và cách chữa đau lưng hiệu quả

19/02/20

Đau lưng là tình trạng rất phổ biến ở nhiều đối tượng do nhiều nguyên nhân khác nhau: lối sống, đặc thù nghề nghiệp, mắc bệnh lý… Tìm hiểu kỹ các cách chữa đau lưng tại nhà giúp bạn khắc phục bệnh hiệu quả.

1. Đau lưng là gì?

Đau lưng là tình trạng xảy ra những cơn đau nhức ở vùng lưng. Cơn đau có thể lan xuống phía dưới gần sát mông hoặc xảy ra ở bên phải, bên trái hay ở giữa (medicalnewstoday.com).

bệnh đau lưng là gì

Đau lưng

2. Nguyên nhân đau lưng

Lưng của chúng ta cấu tạo bao gồm: cơ bắp, dây chằng, gân, đĩa đệm và xương. Các bộ phận này sẽ cùng nhau phối hợp hoạt động để hỗ trợ cơ thể và cho phép chúng ta cúi xuống rất dễ dàng.

Tình trạng đau xuất hiện đột ngột và kéo dài không quá sáu tuần được gọi là cấp tính còn kéo dài hơn ba tháng gọi là mãn tính, ít phổ biến hơn đau cấp tính. Có thể do một vài nguyên nhân sau:

2.1. Do bệnh lý

2.1.1. Thoát vị đĩa đệm

Thoát vị đĩa đệm L4, L5, S1 là một trong những bệnh lý xương khớp thường gặp nhất. Biểu hiện ban đầu là cảm giác đau nhức vùng cột sống thắt lưng và vùng xương cùng. Bệnh thường xảy ra khi bệnh nhân mang vác nặng hoặc thay đổi tư thế đột ngột. Ở một số người bệnh cơn đau nhức còn lan xuống mông, đùi, cẳng chân và bàn chân, ngón chân.

2.1.2. Thoái hóa cột sống thắt lưng

Biểu hiện rõ rệt nhất là những cơn đau ở vùng lưng diễn ra âm ỉ xuất hiện thường xuyên, kèm theo dáng đi không bình thường, mất đường cong sinh lý.

2.1.3. Loãng xương

Đau lưng do loãng xương

Loãng xương

Nếu cơn đau diễn ra dữ dội ở phần lưng trên hoặc lưng giữa, kèm theo đó là cảm giác đau nhức các đầu xương, người bệnh sẽ cảm thấy mỏi dọc các xương dài. Loãng xương dẫn đến giảm mật độ xương khiến xương ở cột sống có thể bị xẹp dẫn đến giảm chiều cao, dáng đi khom và gù lưng.

2.1.4. Viêm khớp

Bệnh viêm khớp có thể diễn ra ở bất kỳ phần nào của lưng, nhưng phần thắt lưng phổ biến nhất. Biểu hiện hai bên cơ vùng cột sống thắt lưng co cứng, tình trạng đau tăng lúc nửa đêm và về sáng, hạn chế vận động.

2.1.5. Sỏi thận

Khi bị sỏi thận, bệnh nhân thường thấy đau từng cơn dữ dội ở vùng thắt lưng. Cơn đau thường xuất phát từ hai hố thắt lưng, sau đó lan ra bụng, xuống bụng dưới và xuống đùi.

Ngoài ra, các bệnh lý viêm vùng chậu, nhiễm trùng đường tiết niệu cũng có thể dẫn đến cơn đau.

2.2. Do tác động bên ngoài

2.2.1. Tư thế vận động, làm việc không đúng

Việc đứng, ngồi quá lâu một chỗ hoặc ngủ nghỉ sai tư thế, xoay ngang, xoay dọc,… là yếu tố xấu tác động đến cột sống.

2.2.2. Chấn thương

Những chấn thương do tai nạn giao thông, va chạm mạnh, ngã cầu thang,… sẽ khiến cột sống thắt lưng bị tổn thương. Nếu không được điều trị kịp thời và dứt điểm sẽ gây hạn chế vận động chi dưới và xuất hiện những cơn đau âm ỉ.

2.2.3. Do tính chất công việc

Đau lưng do mang vác nặng

Mang vác nặng

Những người thường xuyên phải mang vác đồ nặng bằng lưng, người lao động nặng nhọc , ngồi lâu sẽ khiến cột sống bị tổn thương gây đau âm ỉ, dần dần sẽ bị đau lưng không cúi được.

2.2.4. Thừa cân

Xương sống được coi là cột trụ nâng đỡ toàn bộ cơ thể. Khi trọng lượng cơ thể càng lớn, áp lực tác động lên cột sống, đĩa đệm càng tăng.Vì vậy, nếu tình trạng thừa cân kéo dài có thể gây ảnh hưởng đến cột sống, gây thoái hóa cột sống, đĩa đệm dẫn đến các cơn đau, đặc biệt là vùng thắt lưng dưới.

2.2.5. Ít vận động

Những người không thường xuyên vận động nếu đột ngột hoạt động liên tục sẽ dẫn đến cột sống bị đau âm ỉ gây những cơn đau bất thường.

2.2.6. Tập luyện quá sức

Tập các bài tập không điều độ, quá sức và các động tác sai tư thế cũng là nguyên nhân khiến cột sống bị tổn thương dẫn đến đau lưng.

2.2.7. Chế độ ăn thiếu hụt canxi

Chế độ ăn hàng ngày không bổ sung đủ lượng canxi sẽ khiến xương yếu dần, dễ chấn thương.

Xem thêm gợi ý

3. Đối tượng nguy cơ mắc bệnh đau lưng

3.1. Nghề nghiệp

Hiệp hội cột sống Bắc Mỹ (NASS) đã thực hiện một cuộc khảo sát trong số 8.000 thành viên của mình vào năm 2016 và phát hiện ra tài xế đứng đầu danh sách nghề nghiệp dễ bị đau lưng.

Tài xế dễ mắc bệnh đau lưng

Tài xế

Ngoài ra còn có các ngành nghề khác như sau:

  • Công nhân xây dựng
  • Y tá
  • Nhân viên văn phòng
  • Lao động chân tay
  • Bác sĩ nha khoa
  • Công nhân kho hàng
  • Thợ cơ khí
  • Công nhân nhà máy
  • Nội trợ

3.2. Người chơi thể thao

Bất kỳ hoạt động thể thao nào có động tác cúi/khom người  đều có thể tác động xấu đến lưng, ví dụ: một cú đánh golf hay đạp xe đạp, nhảy cao, nâng tạ, bóng đá.

3.3. Phụ nữ

Đau lưng cũng có xu hướng phổ biến ở phụ nữ hơn nam giới, có thể là do yếu tố nội tiết tố. Dưới đây là nguyên nhân chính:

3.4. Phụ nữ mang thai

Trong thời gian mang thai, cơ thể người mẹ sẽ tiết ra hormon relaxin có tác dụng giúp khung chậu giãn nở để chuẩn bị cho quá trình sinh nở. Vùng chậu bao gồm các cơ, dây chằng vùng lưng dưới.

Các cơ, dây chằng này không đủ mạnh để đảm bảo sự giãn nở dẫn đến căng cơ, căng dây chằng và gây đau. Khung chậu giãn nở làm giảm sự liên kết của cho các khớp xương thiếu đi sự liên kết, lỏng lẻo dẫn đến tình trạng đau.

3.5. Đau lưng ngày đèn đỏ

Khi phụ nữ có kinh, cơ thể trong thời gian này thường mệt mỏi và dễ tổn thương hơn ngày thường do những thay đổi nội tiết tố Prostaglandin (hormone thúc đẩy tử cung để đổ nội mạc tử cung) hoặc do dư thừa prostaglandin gây co thắt nặng ảnh hưởng đến lưng.

Trong hầu hết trường hợp thường đau âm ỉ, đau lưng khi nằm hay ngồi. Tuy nhiên lại có những người đau dữ dội không thể làm việc được.

3.6. Người hút thuốc lá

Hút thuốc lá dễ bị mắc bệnh đau lưng

Hút thuốc lá

Những người hút thuốc dễ bị đau lưng do làm giảm lưu thông máu. Hút thuốc cũng là nguyên nhân làm tăng tốc độ thoái hóa của cột sống dưới, làm giảm lưu lượng máu đến cột sống thấp hơn, không cấp đủ dinh dưỡng cho các đĩa đệm ở lưng.

3.7. Người bị căng thẳng, stress

Căng thẳng, lo lắng và rối loạn tâm trạng cũng có liên quan đến đau lưng.

4. Yếu tố làm gia tăng nguy cơ

Bất cứ ai cũng có thể bị đau lưng, ngay cả trẻ em và thiếu niên. Những yếu tố này có thể khiến bạn có nguy cơ mắc bệnh cao hơn:

4.1. Tuổi tác

Đau lưng phổ biến hơn khi bạn già đi, bắt đầu khoảng 30 hoặc 40 tuổi.

4.2. Lười tập thể dục

Cơ bắp yếu, không được vận động ở lưng và bụng có thể dẫn đến đau lưng.

4.3. Béo phì, thừa cân

Trọng lượng cơ thể dư thừa gây thêm căng thẳng trên lưng của bạn.

4.4. Bệnh tật

Một số loại viêm khớp và ung thư có thể góp phần gây đau ở vùng lưng.

4.5. Nâng hạ không đúng cách

Sử dụng lưng thay vì chân có thể dẫn đến đau lưng.

4.6. Điều kiện tâm lý

Những người dễ bị trầm cảm và lo lắng dường như có nguy cơ đau lưng cao hơn.

Stress làm tăng đau lưng

Stress

5. Các phương pháp chẩn đoán

Kết hợp với thăm khám lâm sàng, bác sỹ sẽ tiến hành các phương pháp chẩn đoán tốt nhất, bao gồm:

5.1. Chụp X-quang

X-quang sẽ giúp đưa ra các hình ảnh của xương cột sống để bác sĩ có thể đánh giá những nguyên nhân gây đau cột sống như sai lệch cột sống, khối u, nhiễm trùng, gãy xương…

5.2. Chụp cộng hưởng từ (MRI)

Phương pháp này là sử dụng nam châm và công nghệ máy tính để tạo ra hình ảnh 3 chiều về tủy sống, rễ thần kinh và các khu vực xung quanh.

5.3. Chụp cắt lớp vi tính CT Scan

Phương pháp này sẽ cho ra kết quả là hình ảnh chi tiết hơn như cả mô mềm, dây thần kinh.

5.4. Kiểm tra điện cơ

Đây là phương pháp thử nghiệm sinh lý thần kinh EMG/NCV của các dây thần kinh để giúp xác định vị trí chèn ép thần kinh.

6. Cách chữa đau lưng hiệu quả

Đau lưng thường được điều trị bằng cách: dùng thuốc và biện pháp khắc phục tại nhà, chỉ khi bị nặng mới cần tới điều trị y tế.

6.1. Chữa đau lưng bằng thuốc Tây

Nếu bị đau lưng nhẹ hoặc đau lưng do hoạt động quá sức thì bạn có thể sử  dụng các loại thuốc Tây y để điều trị.

Với trường hợp đau nặng hơn thì sử dụng thuốc cần phải tham khảo theo ý kiến của bác sỹ.

Có 3 nhóm chính trong điều trị đau lưng:

Thuốc giảm đau không kê đơn (OTC)

Uống thuốc Tây giảm đau lưng

Uống thuốc Tây

Bác sĩ thường kê loại thuốc giảm đau bậc 1 như Paracetamol để giảm đau cho bệnh nhân khi cơn đau có xu hướng tăng lên.

Thuốc chống viêm không steroid

Thường sử dụng là nhóm NSAIDs: Aspirin, Diclofenac, Ibuprofen… với tác dụng là gây ức chế tổng hợp Prostaglandin – hoạt chất trung gian gây viêm, từ đó ức chế được phản ứng viêm.

Nhóm thuốc giãn cơ

Ở người đau lưng, các cơ vùng lưng có thể bị co cứng khiến người bệnh bị hạn chế vận động. Sử dụng các thuốc điều trị bệnh đau lưng thuộc nhóm giãn cơ: Dantrolen, Mephenesin… trong trường hợp này sẽ giúp các cơ được thư giãn từ đó giảm hiện tượng đau cứng lưng.

6.2. Các bài thuốc dân gian chữa đau lưng hiệu quả

Bên cạnh sử dụng thuốc Tây, người bệnh cũng có thể áp dụng một số bài thuốc dân gian có tác dụng giảm đau lưng hiệu quả.

Bài 1: Bài thuốc từ cây ngải cứu

Chuẩn bị nguyên liệu:

– 250g ngải cứu tươi

– 120ml dấm gạo

Cách thực hiện:

– Bước 1: Ngải cứu giã nát, dấm đun nóng

– Bước 2: Dùng một miếng vải mỏng gói ngải cứu lại, ngâm vào nước giấm sau đó đắp lên vùng xương khớp bị đau

bài thuốc từ ngải cứu trị đau lưng

Ngải cứu

Bài 2 : Bài thuốc từ lá chè xanh

Chuẩn bị nguyên liệu:

– 5g lá chè

– 10 lát gừng tươi

Cách thực hiện

– Bước 1: Lá trà xanh rửa sạch, gừng tươi thái lát mỏng

– Bước 2: Cho vào nấu với nửa lít nước, để nguội và uống thay nước lọc

6.3. Chữa đau lưng bằng lý trị liệu

Chườm nóng/lạnh

Chườm nóng hay áp một túi nước đá vào chỗ đau cũng có tác dụng giảm đau phần lưng hiệu quả.

Xoa bóp bấm huyệt

Người bệnh có thể tự xoa bóp – bấm huyệt vùng thắt lưng bị đau. Đây là liệu pháp có tác dụng tương đương với châm cứu. Mục đích là giải phóng các huyệt đạo trong cơ thể, giúp lưu thông khí huyết và giảm đau hiệu quả.

Các bài tập trị liệu

Thực hiện các bài tập theo sự hướng dẫn của chuyên gia vật lý trị liệu sẽ giúp bạn thư giãn và giảm đau hiệu quả. Những bài tập này sẽ giúp giảm đau vùng lưng và ngăn ngừa chúng tái phát trở lại.

Vật lý trị liệu chữa đau lưng

Vật lý trị liệu

6.4. Bài tập chữa đau lưng

Người bệnh có thể tập luyện các bài tập sau đây:

Bài tập 1

– Đứng thẳng và đưa 2 cánh tay lên cao, tạo với thân mình một gốc 45-60 độ

– Sau đó, đưa tay ra sau lưng, càng cao càng tốt, tiếp tục đưa tay về vị trí ban đầy, thực hiện 2 lần kết hợp hít thở càng chậm, càng sâu, càng tốt.

– Thời gian hít thở nhanh hay chậm phụ thuộc vào thể trạng của từng người

– Bài tập này sẽ giúp khí huyết lưu thông tốt hơn, giúp bạn thoát khỏi những áp lực, căng thẳng

Bài tập 2

Chống hai tay vào thành ghế, đẩy mông tới lui 10-20 lần, lắc mông qua trái phải 10-20 lần.

Bài tập giảm đau lưng

Bài tập

Bài tập 3

– Để hai bàn tay đan vào nhau và úp sau gáy

– Lần lượt xoay qua bên và trái phải rồi gập xuống, mỗi bên 10-20 lần.

>> Tìm hiểu thêm: 5 Bài tập cho người đau lưng, tập 1 đỡ 10

7. Lời khuyên của Bác sĩ

7.1. Đau lưng nên ăn gì

Thực phẩm giàu chất xơ

Chế độ ăn nhiều chất xơ có thể giúp bạn giảm cân và khắc phục các vấn đề như huyết áp cao, cộng với lợi ích cho sức khỏe đường ruột và tiêu hóa. Táo bón có thể làm cho đau lưng trở nên tồi tệ hơn, do đó, bạn nên ăn nhiều trái cây và rau quả, chất xơ tự nhiên và các chất dinh dưỡng khác.

Nước

Nước có thể ngăn ngừa co thắt cơ, kiểm soát huyết áp và cải thiện tiêu hóa. Bạn nên uống tám ly nước mỗi ngày vì mất nước có thể làm tăng đau lưng.

Thực phẩm giàu kali

Kali làm giảm sưng và là chất điện phân quan trọng cho các chức năng cơ bắp và thần kinh. Vì thế  bạn hãy sử dụng các loại thực phẩm giàu kali (cũng có xu hướng có nhiều magie có lợi) trong bữa ăn của bạn nhiều nhất có thể, chẳng hạn như rau lá xanh, bơ, chuối, nước dừa.

Chất béo Omega 3

Cá được đánh bắt tự nhiên có nhiều axit béo omega 3, có thể giúp giảm viêm và kiểm soát cơn đau.

thực phẩm giàu omega-3 giảm đau lưng

Thực phẩm giàu omega-3

Thực phẩm protein sạch

Chọn thịt động vật ăn cỏ để cung cấp cho cơ thể của bạn lượng đạm cần thiết giúp duy trì sức khỏe cơ và xương. Các nguồn protein tốt khác bao gồm: trứng, cá hoặc các loại bột protein chưa qua chế biến khác, đậu và các loại đậu.

7.2. Đau lưng kiêng ăn gì

Đó là các loại thực phẩm sau: đường, đồ uống ngọt hoặc đồ ăn nhẹ, sử dụng quá nhiều rượu và thuốc lá để tránh tăng cân không mong muốn.

7.3. Chế độ sinh hoạt

Một số những điều cần lưu ý để đau thắt lưng tránh tái phát sau điều trị bao gồm: Không làm việc nặng, không tập luyện quá sức, rèn luyện tư thế làm việc, hoạt động đúng. Ngoài ra cần thường xuyên kiểm tra sức khỏe định kì để kiểm soát chắc chắc về tình trạng sức khỏe của mình nữa nhé!

Bài viết trên đã tổng hợp cho bạn đọc những kiến thức về bệnh đau lưng: nguyên nhân, đối tượng dễ mắc và cách chữa trị. Chúc các bạn luôn khỏe!

Chat với bác sĩ ngay

Chat với bác sĩ ngay

XEM THÊM:

Bài viết này có hữu ích cho bạn không?
1
Thầy thuốc ưu tú Nguyễn Thị Hằng Ths.Bs - TTƯT Nguyễn Thị Hằng

Luôn tâm niệm “Y học cổ truyền là niềm đam mê của tôi”, TTƯT Nguyễn Thị Hằng hiện là cố vấn y khoa tại Dược Phẩm Tâm Bình. Bà là tác giả của nhiều đề tài nghiên cứu có tính ứng dụng cao trong điều trị các bệnh lý về xương khớp (thoái hóa khớp, thoát vị đĩa đệm, đau thần kinh tọa,...) và các bệnh liên quan đến đường tiêu hóa (viêm đại tràng, tiêu chảy, táo bón,…)

Xem thêm

Viên khớp tâm bình

Mua hàng

(**) Thời gian phát huy hiệu quả khi sử dụng sản phẩm tùy thuộc vào tình trạng bệnh và cơ địa mỗi người

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Các bài viết khác

5 điều nên làm để tăng đề kháng giữa mùa dịch corona 02/03/20
Trước những diễn biến phức tạp của dịch viêm phổi do virus corona gây ra, mỗi người cần tự biết…
Đau cơ đằng sau đầu gối, triệu chứng nguy hiểm không nên chủ quan 03/09/19
Đau cơ đằng sau đầu gối là dấu hiệu nhiều người gặp phải nhưng ít ai chú ý đến, chỉ…
Bệnh viêm khớp gối là gì? Có nguy hiểm không và cách chữa bệnh 04/01/20
Bệnh viêm khớp gối hay gặp ở nhiều đối tượng. Mỗi người nên tìm hiểu triệu chứng, nguyên nhân và…
Chế độ luyện tập cho người cao tuổi khi mắc bệnh về cơ xương khớp 14/11/18
Ở lứa tuổi về già, sự lão hóa của cơ thể cộng với các điều kiện môi trường, xã hội,…
Xem tất cả bài viết