Rối loạn lipid máu: Nguyên nhân, điều trị và biến chứng nguy hiểm
BỆNH MỠ MÁU

Rối loạn lipid máu: Nguyên nhân, điều trị và biến chứng nguy hiểm

Tham vấn y khoa: Ths.Bs Nguyễn Thị Hằng

Biên tập viên: Lê Lan Anh

06/04/21

Rối loạn lipid máu ( mỡ máu cao) ngày càng phổ biến trong cuộc sống hiện đại và ảnh hưởng nghiêm trọng tới sức khỏe. Vậy dấu hiệu của bệnh là gì? Nguyên nhân do đâu? Biến chứng như thế nào? Cùng tìm hiểu trong bài viết dưới đây.

1. Rối loạn lipid máu là gì?

Lipid máu hay mỡ máu bao gồm rất nhiều thành phần khác nhau. Trong đó, quan trọng nhất là 4 chỉ số: cholesterol toàn phần, triglycerid, LDL-cholesterol (dân gian gọi là mỡ máu xấu), HDL-Cholesterol (mỡ máu tốt).

Rối loạn lipid máu được hiểu là tình trạng rối loạn chuyển hóa lipid máu hoặc tình trạng tăng, giảm bất thường các chỉ số mỡ máu. Cụ thể, tăng cholesterol toàn phần, LDL-Cholesterol hoặc giảm HDL-Cholesterol so với giới hạn cho phép.

Loại mỡ trong máu Chỉ số bình thường Chỉ số không tốt gây hại cho sức khỏe
Cholesterol toàn phần Dưới 200mg/dL (<5,2mmol/l) Trên 240mg/dL (>6,2mmol/l)
LDL-cholesterol Dưới 130mg/dL (<3,3mmol/l) Trên 160mg/dL (>4,1mmol/l)
Triglyceride Dưới 160mg/dL (<2,2mmol/l) Trên 200mg/dL (>2,3mmol/l)
HDL-cholesterol Trên 50mg/dL (>1,3mmol/l) Dưới 40mg/dL (<1 mmol/l)

Để biết các chỉ số cholesterol trong máu có đang ở mức báo động hay không, người bệnh phải tiến hành khám sức khỏe định kỳ và xét nghiệm máu.

Rối loạn lipid máu nếu không được kiểm soát và điều trị kịp thời có thể dẫn tới các biến chứng nguy hiểm như: xơ vữa động mạch, nhồi máu cơ tim, huyết áp, tai biến mạch máu não…

qc

2. Triệu chứng

Rối loạn lipid máu thường không có triệu chứng hoặc triệu chứng không rõ ràng. Người bệnh thường phát hiện khi đi khám sức khỏe định kỳ hoặc bệnh chuyển sang giai đoạn nặng.

Tuy nhiên, khi lipid trong máu tăng quá cao, người bệnh sẽ cảm nhận một số triệu chứng ở bên ngoài cơ thể, điển hình:

– Cung giác mạc có màu trắng nhạt, hình tròn, xuất hiện dưới lòng đen của mắt.

– Mí mắt trên và dưới có ban vàng, chúng có thể xuất hiện rải rác ở vị trí xung quanh.

– Gân dũi của ngón chân, bàn khớp tay, ngón tay có u vàng gân.

– Lòng bàn tay bị da ban vàng.

– Hoa mắt, chóng mặt, tức ngực, khó thở như có ai đè ngực. Một số người còn có biểu hiện tê bì tay chân.

– Đau bắp chân khi đi bộ.

– Ăn uống khó tiêu, bụng đầy chướng, ậm ạch khó chịu.

Triệu chứng rối loạn lipid máu

Triệu chứng rối loạn lipid máu

3. Nguyên nhân gây rối loạn lipid máu

Rối loạn lipid máu thường xảy ra ở người cao tuổi. Tuy nhiên, trong những năm gầy đây, do lối sống hiện đại, thiếu khoa học nên bệnh có xu hướng trẻ hóa. Cụ thể, rối loạn mỡ máu do những nguyên nhân sau:

3.1. Chế độ dinh dưỡng không hợp lý

Chế độ ăn uống bất hợp lý, dung nạp quá nhiều thực phẩm chứa chất béo là nguyên nhân hàng đầu dẫn tới bệnh, cụ thể:

  • Thực phẩm chứa nhiều chất béo bão hòa như: thịt lợn, thịt bò, trứng, sữa, thịt dê…
  • Thực phẩm chứa chất béo cao như: dầu dừa, ca cao, đồ ăn đóng hộp sẵn, xúc xích…

3.2. Thừa cân, béo phì

Người thừa cân, béo phì có nguy cơ mắc bệnh mỡ máu cao hơn người bình thường. Nguyên nhân là do hàm lượng cholesterol xấu trong máu tăng cao tích tụ ở da và cơ quan nội tạng ảnh hưởng tới sức khỏe.

Béo phì

Béo phì là nguyên nhân gây mỡ máu cao

3.3. Lười vận động

Đây là nguyên nhân khiến bệnh mỡ máu ngày càng phổ biến ở người trẻ tuổi. Lười vận động khiến lipoprotein  xấu trong máu tăng, giảm cholesterol tốt.

3.4. Căng thẳng, stress thường xuyên

Khi căng thẳng, stress nhiều người tìm đến đồ ăn nhiều chất béo, đồ ngọt. Cộng thêm với việc sử dụng rượu bia và chất kích thích khiến hàm lượng cholesterol trong máu tăng cao.

3.5. Yếu tố di truyền

Nhiều nghiên cứu đã chỉ ra, những người có anh chị, bố mẹ bị mỡ máu cao thì bản thân họ có nguy cơ mắc bệnh cao hơn người bình thường.

Ngoài ra, người bị rối loạn tuyến giáp, tiểu đường… có khả năng bị mỡ máu cao hơn người bình thường.

4. Rối loạn lipid máu có nguy hiểm không?

Rối loạn mỡ máu sẽ khiến cho tình trạng cholesterol xấu tăng, trong khi giảm cholesterol tốt. Lâu dần, mỡ máu sẽ bám vào thành mạch, cản trở lưu thông máu dẫn tới hoa mắt, chóng mặt, tê bì chân tay…

Bệnh nếu không phát hiện và có hướng điều trị kịp thời sẽ xây ra biến chứng: xơ vữa động mạch, tăng huyết áp, nhồi máu cơ tim, đột quỵ… Ngoài ra, mỡ máu còn là nguyên nhân dẫn tới biến chứng bệnh tiểu đường, gout…

5. Cách chẩn đoán bệnh

Ngoài triệu chứng thể hiện ra bên ngoài. Cách chẩn đoán bệnh chính xác là dựa vào kết quả xét nghiệm sinh hóa. Định lượng các thành phần mỡ máu bao gồm: cholesterol toàn phần, triglyceride, LDL – cholesterol, HDL – cholesterol. Từ đó, bác sĩ sẽ phân loại tình trạng bệnh và có phương án điều trị phù hợp.

Xét nghiệm rối loạn lipid máu

Xét nghiệm rối loạn lipid máu

6. Điều trị rối loạn lipid máu

Để điều trị hiệu quả bệnh mỡ máu cao, người bệnh phải thực hiện nguyên tắc dùng thuốc kết hợp với thay đổi chế độ dinh dưỡng và sinh hoạt hằng ngày.

6.1. Điều trị chế độ ăn uống

Trường hợp rối loạn lipid máu ở trẻ em hoặc người lớn ở mức độ nhẹ và vừa thì chưa vội dùng thuốc ngay, có thể điều chỉnh chế độ ăn uống hàng ngày.

  • Hạn chế sử dụng mỡ động vật vì chứa nhiều chất béo no, có thể làm tăng LDL- cholesterol (cholesterol xấu). Thay vào đó, người bệnh nên sử dụng dầu thực vật, cá nhằm bổ sung omega3 tốt cho sức khỏe.
  • Tránh ăn nội tạng động vật, đồ ăn ngọt do chứa nhiều cholesterol.
  • Không nên lạm dụng rượu bia, thuốc lá, chất kích thích.
  • Tăng khẩu phần rau, hoa quả tươi, sữa đậu nành trong bữa ăn hàng ngày.

Với những người thừa cân, béo phì cũng cần thực hiện chế độ ăn kiêng giảm cân. Điều này có tác dụng điều chỉnh rối loạn lipid máu, giảm cholesterol và triglyceride trong máu.

6.2. Tăng cường tập luyện thể dục thể thao

Người bị mỡ máu nên dành thời gian luyện tập thể dục, thể thao ít nhất 30 phút/ngày, 5 lần/tuần. Có thể đi bộ, chạy bộ hoặc chơi một môn thể thao yêu thích.

Với người cao tuổi, trẻ em nên áp dụng bài tập nhẹ nhàng hơn để đảm bảo sức khỏe.

6.3. Sử dụng thuốc tây

Khi chế độ ăn uống, luyện tập không đủ khả năng để điều chỉnh chỉ số cholesterol xấu, triglyceride về ngưỡng an toàn. Bác sĩ sẽ chỉ định phương pháp sử dụng thuốc tây, tuy nhiên vẫn kết hợp 2 phương pháp cải thiện trên.

Hiện nay, 2 nhóm thuốc được sử dụng phổ biến trong điều trị rối loạn lipid máu là nhóm statin và fibrat.

Nhóm thuốc statin: Theo Healthline  phân tích cơ chế tác dụng của statin. Chúng có tác dụng ngăn chặn enzyme sản xuất cholesterol, từ đó giảm tổng hợp cholesterol trong máu.

Chính vì vậy, thuốc này có tác dụng giảm cholesterol, triglycerie và tăng nhẹ HDL-cholesterol. Đồng thời, dự phòng các biến cố tim mạch có thể xảy ra.

Thuốc statin

Thuốc giảm mỡ máu statin

Một số biệt dược của nhóm statin như: Lescol, Elisor, Zocor, Lipitor…

Liều dùng: Tùy thuộc vào loại statin mà người bệnh sử dụng, tuy nhiên bác sĩ sẽ chỉ định liều thấp nhất. Uống thuốc trước khi đi ngủ, vì ban đêm là thời điểm tốt nhất để cholesterol nội sinh trong gan diễn ra mạnh.

Nhóm thuốc fibrat: được sử dụng nhằm mục đích giảm triglyceride, tăng HDL-cholesterol (cholesterol tốt), đồng thời ngăn ngừa nhồi máu cơ tim.

Nhóm acid Nicotinic: Cơ chế tác dụng là giảm triglyceride do ức chế phân hủy từ mô mỡ, giảm triglyceride tổng hợp tại gan. Đồng thời, giảm LDL-cholesterol, tăng HDL-cholesterol.

Nhóm Resin: Tăng tổng hợp acid mật từ cholesterol, tăng bài tiết mật, giảm cholesterol ở gan, kích thích tổng hợp LDL-cholesterol và đào thảo LDL-cholesterol.

Lưu ý: Các loại thuốc kể trên có tác dụng cải thiện nhanh tình trạng rối loạn mỡ máu. Tuy nhiên, chỉ tác động vào giảm triệu chứng. Bên cạnh đó, người bệnh có thể phải đối mặt với một số tác dụng phụ như: tổn thương gan, tăng men gan, viêm cơ, nhược cơ, yếu cơ…

6.4. Hỗ trợ điều trị rối loạn lipid máu từ thảo dược

Theo Đông y, để điều trị mỡ máu phải thực hiện 2 nhiệm vụ. Thứ nhất, điều hòa chức năng tạng phủ, tức là trị bệnh tận gốc, bổ tỳ, bổ can, bổ thận. Đặc biệt tạng can (gan) – nơi thực hiện chức năng chuyển hóa mỡ.

Thứ hai, thông mạch hóa đờm, giúp thanh trừ mỡ máu, khai thông mạch máu bị tắc nghẽn. Từ đó giảm cholesterol trong máu, ngăn ngừa biến chứng của bệnh.

Người bệnh có thể áp dụng các bài thuốc Đông y: đun nước Lá sen, Giảo cổ lam, Nấm linh chi, Hà thủ ô, Sơn tra… để cải thiện bệnh mỡ máu.

Bên cạnh đó, sử dụng các sản phẩm từ thảo dược cũng là phương pháp được giới chuyên gia khuyến khích. Tiêu biểu như thực phẩm bảo vệ sức khỏe Mỡ máu Tâm Bình.

Mỡ máu Tâm Bình

Mỡ máu Tâm Bình – Sản phẩm hỗ trợ giảm mỡ máu, giảm mỡ gan

Sản phẩm được bào chế từ các thảo dược quen thuộc như: Lá sen, Giảo cổ lam, Trạch tả, Sơn tra… Đặc biệt, có sự kết hợp của 2 tinh chất hiện đại là Nanocurcumin và Bergamot (Cam Địa Trung Hải).

Sự kết hợp hoàn hảo của thảo mộc và tinh chất hiện đại đã giúp cho Mỡ máu Tâm Bình có công dụng hỗ trợ:
– Hỗ trợ giảm mỡ máu, giảm cholesterol, triglyceride.
– Hỗ trợ giảm mỡ gan, giảm nguy cơ gan nhiễm mỡ
– Hỗ trợ giảm nguy cơ xơ vữa mạch máu gây tăng huyết áp, ngăn ngừa tai biến mạch máu não, xuất huyết mạch máu.
– Thanh nhiệt giải độc, bảo vệ gan.

7. Phòng tránh bệnh rối loạn lipid máu

“Phòng bệnh hơn chữa bệnh”, quan điểm này rất đúng với bệnh mỡ máu cao. Chính vì vậy, ngay từ hôm nay, mỗi người bệnh nên xây dựng cho mình chế độ ăn uống, sinh hoạt hợp lý. Cụ thể:

  • Kiểm soát cân nặng cơ thể ở mức độ vừa đủ.
  • Hạn chế dung nạp thực phẩm chứa nhiều chất béo (thịt lợn, thịt bò, thịt dê…), nội tạng động vật, chất kích thích (rượu bia, cà phê, thuốc lá)…
  • Bổ sung thực phẩm chứa nhiều chất béo lành mạnh, rau củ quả.
  • Thực hiện khám sức khỏe định kỳ để sớm phát hiện và có phương pháp điều trị bệnh.

Bài viết đã giúp độc giả hiểu rõ hơn về rối loạn lipid máu. Hi vọng, người bệnh sẽ sớm có phương pháp điều trị bệnh kịp thời, ngăn ngừa biến chứng nguy hiểm xảy ra. Nếu còn băn khoăn, thắc mắc về bệnh liên hệ hotline 0865344349 để được tư vấn.

Video đề xuất:

XEM THÊM:

Bài viết này có hữu ích cho bạn không?
Nguồn tham khảo

Tâm Bình giúp độc giả tìm kiếm nguồn thông tin chính xác nhất dựa trên các công trình nghiên cứu Y học đã được công bố, thẩm định trong và ngoài nước. Các tài liệu chúng tôi đưa ra đều được nghiên cứu và kiểm duyệt kỹ lưỡng đảm bảo thông tin cập nhật mới và khách quan nhất. Quý độc giả có thể tham khảo thêm chính sách biên tập của chúng tôi để xác nhận nội dung mà mình đọc được là chính xác và hữu ích.

Tham Vấn Y Khoa

Ths.Bs Nguyễn Thị Hằng

Luôn tâm niệm “Y học cổ truyền là niềm đam mê của tôi”, TTƯT Nguyễn Thị Hằng hiện là cố vấn y khoa tại Dược Phẩm Tâm Bình. Bà là tác giả của nhiều đề tài nghiên cứu có tính ứng dụng cao trong điều trị các bệnh lý về xương khớp (thoái hóa khớp, thoát vị đĩa đệm, đau thần kinh tọa,...) và các bệnh liên quan đến đường tiêu hóa (viêm đại tràng, tiêu chảy, táo bón,…)

Mua mỡ máu Tâm Bình Online

Mua hàng

(**) Thời gian phát huy hiệu quả khi sử dụng sản phẩm tùy thuộc vào tình trạng bệnh và cơ địa mỗi người

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Gửi câu hỏi tư vấn





    Các bài viết khác

    Chữa mỡ máu bằng diện chẩn là gì? Phác đồ chi tiết từ chuyên gia 20/05/21
    Chữa mỡ máu bằng diện chẩn là phương pháp mới xuất hiện, chưa phổ biến nhưng lại nhận được sự…
    Chữa gan nhiễm mỡ bằng vỏ bưởi có thực sự tốt như dân gian đồn? 17/05/21
    Tôi mắc bệnh gan nhiễm mỡ độ 2. Mặc dù đã được bác sĩ kê đơn thuốc tây nhưng lo…
    Mỡ máu tăng ở người cao tuổi: Nguyên nhân và cách điều trị hiệu quả 01/07/21
    Tăng mỡ máu ở người cao tuổi ảnh hưởng xấu đến sức khỏe, chất lượng sống của người bệnh. Tình…
    Thuốc statin điều trị mỡ máu là gì? Tác dụng và lưu ý chớ bỏ qua 16/04/21
    Thuốc statin điều trị mỡ máu là loại thuốc quen thuộc với người bị bệnh mỡ máu cao. Trong đó…
    Xem tất cả bài viết